Ο εφιάλτης της κλειστής κοινωνίας:«Βασιλιάς σε µια κόλαση»

Ο εφιάλτης της κλειστής κοινωνίας

H ταινία του Μάριους Χολστ «Βασιλιάς σε µια κόλαση» φωτίζει ένα νορβηγικό σκάνδαλο του 20ού αιώνα

 

Στο πλαίσιο µιας νοµοθεσίας του 1896 που αφορούσε τη µεταχείριση ορφανών ή παραµεληµένων από τις οικογένειές τους παιδιών, η νήσος Μπαστόι, στα φιόρδ της Νορβηγίας, πέρασε στην κυριαρχία της κυβέρνησης και µετατράπηκε σε σωφρονιστικό ίδρυµα. Θεωρήθηκε καλύτερο για τα «προβληµατικά» παιδιά να λαµβάνουν µαθήµατα καλής κοινωνικής συµπεριφοράς από το να τιµωρούνται παραδειγµατικά. Η θεωρία όµως δεν έγινε ποτέ πράξη. Οπως αποκαλύπτει η σηµαντική ταινία του νορβηγού σκηνοθέτη Μάριους Χολς «Βασιλιάς σε µια κόλαση», τα παιδιά υποβάλλονταν σε επίπονες χειρωνακτικές εργασίες και σε καθηµερινή βάση βίωναν σωµατική και ψυχολογική βία και κάθε µορφής εξευτελισµούς από τον διευθυντή και το επιτελείο του. Η εξέγερση εναντίον του απάνθρωπου καθεστώτος ήταν φυσικό επακόλουθο και το ίδρυµα έκλεισε οριστικά το 1970. «Με ενδιέφερε το ζήτηµα της δοµής της εξουσίας» λέει στο «Βήµα» ο Μάριους Χολστ τηλεφωνικώς από το Οσλο. « Οχι µόνο στα σωφρονιστικά ιδρύµατα αλλά σε κάθε κοινωνία µια τέτοια δοµή εξουσίας διαφθείρει τόσο τους εξουσιαζόµενους όσο και τους εξουσιαστές. Η ταινία αποτελεί µια διαχρονική ιστορία παραλογισµού, καταπίεσης και ανταρσίας, αλλά παράλληλα ανιχνεύει το κακό που φωλιάζει σε ιδρύµατα αποκοµµένα από τον υπόλοιπο κόσµο, εξετάζοντας το πόσο εύκολα µπορεί να χαθεί ο έλεγχος όταν εκείνοι που θέτουν τους κανόνες καταφεύγουν σε κατάχρηση εξουσίας. Αυτό που συνέβη στη νήσο Μπαστόι µπορεί να συµβεί σε οποιαδήποτε κλειστή κοινωνία ».

Η ιδέα γεννήθηκε πριν από περίπου 14 χρόνια, όταν ο Χολστ γνώρισε έναν άνδρα ο οποίος στην εφηβεία του έζησε για ένα µεγάλο διάστηµα στη νήσο Μπαστόι βιώνοντας από πρώτο χέρι τη σκληρότητα. « Οι οδυνηρές αναµνήσεις του µε ενέπνευσαν να µάθω όσο περισσότερα µπορούσα γύρω από το περιβόητο αυτό σωφρονιστικό ίδρυµα» λέει ο σκηνοθέτης, που θέλησε να διηγηθεί την τραγική ιστορία αυτών των αγοριών ώστε «να λάβει την αναγνώριση που της αρµόζει ».
ΑΝΑΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ:  11/12/2011, www.tovima.gr